Aktualności

Rok Jezior Pomorza

$image_alt
Fot. Wdzydzki Park Krajobrazowy

Sejmik Województwa Pomorskiego ustanowił rok 2013 Rokiem Jezior Pomorza.

Uchwała nr 514/XXV/12 z 21 grudnia 2012 r. nadaje dodatkowe znaczenie prowadzonym dotąd przedsięwzięciom związanym z ochroną wód i zlewni jezior występujących na Pomorzu. Zachowanie dobrego stanu ekologicznego naszych akwenów wynika z potrzeby racjonalnego i wielofunkcyjnego  wykorzystania zasobów wodnych w zgodzie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Wdrożenie przez Polskę Dyrektywy Wodnej przyjętej przez Parlament Europejski zakłada osiągnięcie dobrego stanu wszystkich wód powierzchniowych do 2015 roku. 
 

Jezioro Pomysko z kwitnącą lobelią jeziorną 
na terenie Parku Krajobrazowego Dolina Słupi
Fot. Lucjan Duchnowicz 

 
Weźmy jeziora w swoje ręce
Planowane na ten rok wydarzenia adresowane są do różnych grup społecznych, samorządów lokalnych, młodzieży szkolnej. – Liczymy na to, że ta inicjatywa będzie inspiracją do działań zmierzających do zachowania walorów przyrodniczych jezior – mówi przewodniczący Sejmiku Województwa Pomorskiego Jan Kleinszmidt.
 
Do zrobienia jest wiele: uregulowanie gospodarki wodno-ściekowej, ograniczenie nielegalnej zabudowy wokół jezior, kontrola presji turystycznej, tworzenie planów ochrony jezior, dobre praktyki w rolnictwie, edukacja ekologiczna – wszystko, co sprzyja ochronie wód jezior.
 
Dobry stan ekologiczny jezior ma zasadnicze znaczenie dla zachowania jak największych zasobów wód o najwyższej jakości. Jeśli tego nie osiągniemy, ograniczona będzie zarówno gospodarka rybacka, jak i w znaczący sposób rekreacja oraz turystyka.
 

Jezioro Parzyn na terenie Zaborskiego Parku Krajobrazowego
Fot. „Pegaz" Krzysztof Pietkiewicz 

 
Jeziora z przyczyn naturalnych, ale także z powodu działalności człowieka narażone są na przyśpieszoną eutrofizację i degradację. Proces ten objawia się nadmiernym wzrostem żyzności wód, co sprzyja masowemu rozwojowi glonów, pogorszeniem parametrów fizykochemicznych wody oraz w konsekwencji zarastaniem, wypłycaniem i zanikaniem jezior. Zbiorniki przestają pełnić swoje funkcje gospodarcze i rekreacyjne, a działania naprawcze są bardzo kosztowne i nie zawsze skuteczne.
 
Ważnym procesem podczas ustanowionego Roku Jezior Pomorza będzie uwrażliwienie wszystkich użytkowników zasobów przyrody na potrzebę ochrony wód, by zachować jak najdłużej cenne walory środowiskowe województwa pomorskiego.
 
  
Jezioro Białe w Kaszubskim Parku Krajobrazowym
Fot. Katarzyna Sikorska 
 

Kraina jezior
Pomorskie obejmuje przepiękny teren zróżnicowany przyrodniczo, poprzecinany rzekami oraz licznie występującymi tu jeziorami. Na ten swoisty krajobraz składają się pojezierza. Najbardziej rozpoznawalnym pojezierzem naszego województwa jest Pojezierze Kaszubskie z rozległymi jeziorami rynnowymi.
 
Nieco inną specyfikę ma Pojezierze Bytowskie – kraina małych i średnich jezior, w tym licznie występujących unikatowych jezior lobeliowych.
 
Nie mniej urokliwe jest Pojezierze Starogardzkie i znajdujące się w granicach województwa pomorskiego Pojezierze Iławskie.
 
Na terenie województwa pomorskiego znajduje się około tysiąca jezior o powierzchni powyżej hektara, w tym 152 jeziora o powierzchni przekraczającej 50 ha. Największe z nich to: Łebsko, Gardno, Żarnowieckie, Charzykowskie, Wdzydzkie. Wszystkie charakteryzuje bogata flora i fauna, stanowią więc atrakcyjną bazę turystyczną i wypoczynkową, ale odgrywają też znaczącą rolę gospodarczą.

 
Ujście Brdy do Jeziora Charzykowskiego na terenie Zaborskiego Parku Krajobrazowego. 
W głębi jeziora Długie i Karsińskie
Fot. „Pegaz" Krzysztof Pietkiewicz 

 
Czyste jeziora?
Samorząd województwa pomorskiego już w latach poprzednich zainicjował zbieranie wyników badań stanu jezior przeprowadzanych przez różne instytucje. Na podstawie tych informacji powstał dokument „Czyste jeziora Pomorza – diagnoza", opracowany przez Polskie Towarzystwo Limnologiczne i Katedrę Limnologii Instytutu Geografii Uniwersytetu Gdańskiego. Ocenie poddane były zbiorniki lobeliowe, śródleśne, pozostające pod silną presją rolnictwa, śródmiejskie, zdegradowane oraz intensywnie użytkowane rekreacyjnie.
 
Z raportu wynika, że tylko 28 procent spośród diagnozowanych akwenów stanowi grupę jezior najcenniejszych, o niskiej trofii i dobrym stanie czystości wód. 61 procent jezior jest zagrożonych szybko postępującą eutrofizacją, 3 procent wykazuje silną degradację.
 
Przeprowadzona diagnoza stanowi punkt wyjścia do określenia działań pozwalających zatrzymać proces eutrofizacji jezior, jak również działań prowadzących do utrzymania lub przywrócenia ich dobrego stanu.
 

Jezioro Małe Bródno w Kaszubskim Parku Krajobrazowym
Fot. Katarzyna Sikorska
 
 
Jezioro: rekultywacja
Samorząd województwa pomorskiego zainicjował również działania pilotażowe dotyczące rekultywacji jezior zdegradowanych. Projekt o nazwie „Czyste jeziora" realizowany jest przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku.
 
Od kilku lat WFOŚiGW prowadzi także projekt „Nasze jezioro, nasza sprawa", adresowany głównie do uczniów szkół ponadpodstawowych województwa pomorskiego. Jego celem jest zwrócenie uwagi społeczności lokalnych na stan jezior oraz zainicjowanie działań proekologicznych zmierzających do poprawy jakości ekosystemów jeziornych (szczegółyna stronie funduszu).
 
Zagadnienia związane z osiągnięciem dobrego stanu wód, w szczególności jezior, wpisują się w jeden z celów operacyjnych Strategii Rozwoju Województwa Pomorskiego 2020, przyjętej przez Sejmik Województwa Pomorskiego w 2012 roku: „długofalowy rozwój województwa musi opierać się na poszanowaniu i umiejętnym wykorzystaniu zasobów i walorów środowiska, ze zwróceniem szczególnej uwagi na ograniczenie antropopresji i stałą poprawę parametrów środowiska, jak też zachowanie naturalnych siedlisk".
 
  
Kompleks jezior Wyrówno, Osty, Bielawy
Fot. archiwum Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego

view szablon artykułu

Archiwum wiadomości

Kalendarz prac Zarządu i Sejmiku

Pod patronatem marszałka