Zmiany klimatu coraz częściej oznaczają dla miast realne wyzwania, takie jak ekstremalne zjawiska pogodowe, zagrożenia dla zdrowia, infrastruktury i bezpieczeństwa mieszkańców oraz turystów. Odpowiedzią na te wyzwania jest projekt ClimaResponse, w ramach którego Ustka została jednym z czterech miast pilotażowych w Europie. Ćwiczenia odbyły się w Międzynarodowym Dniu Ziemi.
W treningu brali udział m.in przedstawiciele branży turystycznej.
Czym jest ClimaResponse?
Projekt ClimaResponse – Responsywne działania lokalne na rzecz adaptacji do zmian klimatu i redukcji ryzyka katastrof realizowany jest przez Sekretariat Rady Państw Morza Bałtyckiego (Council of the Baltic Sea States Secretariat) i współfinansowany jest ze środków Programu Interreg Region Morza Bałtyckiego 2021–2027. Projekt trwa od marca 2025 r. do lutego 2028 r. Polskim partnerem jest Stowarzyszenie „Pomorskie w Unii Europejskiej”, a Ustka – obok trzech innych miast regionu Morza Bałtyckiego – bierze udział w pilotażowym wdrażaniu działań zwiększających odporność klimatyczną.
Każdy może być pierwszym ratownikiem
Rodzina, przyjaciele i sąsiedzi to bardzo często pierwsze osoby, które reagują w sytuacjach kryzysowych. Dlatego tak ważne jest, aby jak najwięcej osób posiadało podstawową wiedzę i umiejętności reagowania – nie tylko dla własnego bezpieczeństwa, ale także z myślą o osobach bardziej wrażliwych: seniorach, dzieciach, osobach z niepełnosprawnościami czy turystach. Wzajemna pomoc i przygotowanie lokalnej społeczności wzmacniają odporność całego miasta.
Stawiamy na praktykę
W Międzynarodowy Dzień Ziemi, który przypadał 22 kwietnia, w Ustce odbył się praktyczny trening reagowania kryzysowego, zorganizowany w ramach projektu ClimaResponse. W szkoleniu wzięli udział przedstawiciele służb, administracji publicznej oraz lokalnej branży turystycznej. Organizatorem wydarzenia było Stowarzyszenie „Pomorskie w Unii Europejskiej”, we współpracy z Urzędem Miasta Ustka. Partnerami merytorycznymi szkolenia byli Ośrodek Szkolenia Komendy Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w Gdańsku oraz Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej w Słupsku.
- Fot. mat. Stowarzyszenie „Pomorskie w Unii Europejskiej”
Realistyczne symulacje i trening decyzyjny
Warsztaty praktyczne składały się z dwóch części: instruktażu przeciwpożarowego oraz treningu reagowania kryzysowego. Pierwszą część poprowadził bryg. Łukasz Trocki z Ośrodka Szkolenia PSP w Gdańsku. Zajęcia odbywały się z wykorzystaniem mobilnych symulatorów zagrożeń pożarowych oraz pokazowych czujników dymu. Uczestnicy uczyli się, jak zabezpieczyć dom i najbliższych przed pożarem i zatruciem czadem. Makieta domu oraz moduł „las i jezioro” pokazały, jak łatwo codzienne, pozornie niegroźne sytuacje mogą przerodzić się w poważne zagrożenie. Druga część szkolenia była poświęcona reagowaniu kryzysowemu. Przedstawiciele Komendy Miejskiej PSP w Słupsku poprowadzili trening oparty na scenariuszach awaryjnych. Uczestnicy, biorąc udział w grze decyzyjnej „Sztorm w Ustce”, mierzyli się z dynamicznie zmieniającą się sytuacją kryzysową. Ćwiczyli podejmowanie decyzji pod presją czasu, współpracę w zespole oraz komunikację w trudnych warunkach.
Wspólny cel: większa odporność miasta i mieszkańców
Celem treningu było podniesienie kompetencji w zakresie reagowania kryzysowego, zwiększenie świadomości klimatycznej, a także wzmocnienie współpracy między służbami, administracją publiczną i lokalnym biznesem. Takie działania są szczególnie istotne w miejscowościach turystycznych, gdzie bezpieczeństwo mieszkańców i odwiedzających musi być planowane wspólnie i z wyprzedzeniem. Projekt ClimaResponse kładzie duży nacisk na potrzeby mieszkańców Ustki, zwłaszcza seniorów, dzieci, osób z niepełnosprawnościami, kobiet w ciąży, a także kuracjuszy i turystów – zarówno z Polski, jak i z zagranicy. To właśnie te grupy najczęściej wymagają dodatkowego wsparcia w sytuacjach kryzysowych.
Co jeszcze przed Ustką?
W ramach projektu ClimaResponse planowane są m.in.:
- nowe sposoby angażowania mieszkańców w planowanie działań adaptacyjnych,
- pilotażowe rozwiązania wspierające przewidywanie ryzyk i współpracę instytucji,
- cyfrowa platforma informacyjna dostępna w lokalnych językach,
- sieci współpracy między miastami regionu Morza Bałtyckiego,
- promocja dobrych praktyk w całym regionie.
W Ustce trwa pilotaż przygotowany przez Stowarzyszenie „Pomorskie w Unii Europejskiej”, którego celem jest zwiększenie odporności klimatycznej miasta i który obejmuje:
- kampanię informacyjną „Zdążyć przed klimatem”,
- dwa warsztaty lokalne, w tym jeden połączony z grą miejską o odporności klimatycznej stworzoną specjalnie dla Ustki,
- materiały edukacyjne dla mieszkańców i turystów.
Stowarzyszenie „Pomorskie w Unii Europejskiej” przygotowało również dwa praktyczne materiały informacyjne dla Ustki. Chodzi o kompaktowy poradnik oparty na „Poradniku Bezpieczeństwa” MON, podpowiadający m.in. jak zabezpieczyć dom i przygotować plecak ewakuacyjny – „Lista rzeczy do zrobienia, żeby przygotować się na trudne zjawiska pogodowe i sytuacje kryzysowe”. I dwustronny materiał z planem Ustki oraz jasnymi instrukcjami postępowania w razie ekstremalnych zjawisk pogodowych, przydatny dla mieszkańców, kuracjuszy i turystów – „Zdążyć przed klimatem – co zrobić w razie…?”.
Zobacz:

