Od kaszubskich kutrów po jachty i turystyczne statki – port w Jastarni obchodzi 100-lecie! To nie tylko port rybacki, przystań pasażerska i jachtowa marina, ale też jedno z centrów życia Półwyspu Helskiego. To jedno z morskich okien naszego regionu, które ma przed sobą świetlaną przyszłość. W Jastarni rozpoczynają się właśnie obchody jubileuszu.
Obchody zostały zainaugurowane 21 kwietnia 2026 r. konferencją naukową poświęconą tradycjom i przyszłości portu. Odsłonięta zostanie tablica pamiątkowa poświęcona komandorowi porucznikowi Józefowi Poznańskiemu, projektantowi portu.
Jastarnia
Jastarnia. Początkowo mała kaszubska wioska, obecnie miasto w mniej więcej połowie Półwyspu Helskiego. Jej mieszkańcy od wieków zajmowali się rybactwem. Dynamiczny rozwój miejscowości zaczął się w latach 20, XX wieku. Wtedy to na polskie wybrzeże zaczęli licznie przybywać letnicy. Do znacznego rozwoju miejscowości przyczyniła się budowa linii kolejowej z Pucka do Helu w 1922 roku. Drugim, równie ważnym fundamentem rozwoju Jastarni była budowa portu rybackiego.
Z kart historii
Najważniejszą morską inwestycją w przedwojennej Polsce był oczywiście port w Gdyni. Ale również ten w Jastarni jest wyjątkowy. Za jego powstaniem stali bowiem tylko polscy projektanci i firmy. Pomysłodawcą był Józef Poznański. To wyjątkowa postać, wielce zasłużona dla spraw morskich i okrętowych. To on tworzył protoplastę Urzędu Morskiego, czyli Urząd marynarki Handlowej. Należał również do Związku Polaków w Wolnym Mieście Gdańsku a także do Ligi Morskiej i Rzecznej, najpierw jako prezes oddziału, następnie członek Zarządu Głównego. Koncepcja budowy, opracowana przez Józefa Poznańskiego, zakładała stworzenie basenu portowego na wodach Zatoki Puckiej przez usypywanie jego nabrzeży z piasku wydobywanego w trakcie prowadzenia prac pogłębiarskich. Realizowane w ten sposób roboty doprowadziły do powstania basenu o powierzchni 8 hektarów. Dzięki usypywaniu nabrzeży zabezpieczono również silnie niszczony brzeg w sąsiadującej z przystanią osadzie Bór. We wrześniu 1939 port był przystanią dywizjonu trałowców. Po drugiej wojnie światowej port został odbudowany i od tego czasu służy nie tylko rybakom, ale również żeglarzom i pasażerom statków tzw. „białej floty”.
Ku przyszłości
Morski Port Jastarnia posiada łączną powierzchnię 31,5 hektarów. W porcie znajdują się obecnie betonowe nabrzeża o łącznej długości ponad 500 metrów. Są również drewniane pomosty i klika pływających, przy których cumują jednostki sportowe i turystyczne. Port w Jastarni jest trzecim największym (po Władysławowie i ustce) rybackim portem w województwie pomorskim. W 2023 roku zarejestrowanych było tam 12 jednostek rybackich. Przystań dysponuje również około 130 miejscami cumowniczymi dla jachtów o długości do 20 m. Do dyspozycji żeglarzy i rybaków są także dźwigi i boksy do przechowywania sprzętu. W okresie zimowym świadczone są usługi zimowania jachtów na lądzie. Jak widać choć niewielki, to port w Jastarni pełni ważną rolę nie tylko dla lokalnej społeczności powiatu puckiego, ale również dla całego pomorza.
– Stulecie portu rybackiego w Jastarni, to wyjątkowe wydarzenie. Stanowi nie tylko ważny kamień milowy w historii tej niezwykłej miejscowości, ale także świadectwo jej bogatej tradycji morskiej i ciężkiej pracy lokalnych rybaków – podkreśla w liście z okazji jubileuszu portu Mieczysław Struk, marszałek województwa pomorskiego.
Zorganizowana 21 kwietnia konferencja to dopiero początek jubileuszowych obchodów. Różne wydarzenia będą organizowane do czerwca.
