Gala wręczenia Nagrody Teodory odbyła się 28 maja 2026 r. w Centrum św. Jana podczas pomorskiego święta osób zaangażowanych w działania na rzecz kultury. Wydarzenie zorganizowane przez Nadbałtyckie Centrum Kultury w Gdańsku było znakomitą okazją, by docenić codzienną, niezwykle istotną pracę liderek i liderów kultury.

– Dziś podczas tego wyjątkowego dnia chcemy zwrócić uwagę na pracę osób działających w kulturze. W obecnych trudnych czasach nie jest bowiem łatwo działać w tym sektorze. Często problemem jest brak zainteresowania, a czasami nawet brak zrozumienia, że aktywność kulturalna ma znaczenie dla budowy tożsamości i integrowania lokalnej społeczności. Dobrej jakości życia nie da się jednak stworzyć bez kultury – mówił na wstępie gali marszałek województwa pomorskiego Mieczysław Struk.

Czym jest Nagroda Teodory?

Przypomnijmy, że Nagroda Teodory to wyróżnienie dla liderek i liderów pomorskiej kultury, którzy swoją pasją, zaangażowaniem i innowacyjnymi działaniami w znaczący sposób przyczyniają się do rozwoju i promocji kultury w naszym regionie. Inicjatorem ustanowienia tej nagrody jest samorząd województwa pomorskiego, a wszelkie działania z nią związane koordynuje Nadbałtyckie Centrum Kultury w Gdańsku.

– Celem tego wyróżnienia jest uhonorowanie osób, które poprzez działania kulturalne budują pozytywną zmianę w swoich lokalnych społecznościach. Nagroda podkreśla rolę liderów i liderek, którzy inspirują, integrują społeczności i tworzą nowe przestrzenie dla kultury – zaznacza Marta Szadowiak, dyrektorka NCK w Gdańsku.

Patronką nagrody jest Teodora Gulgowska (1860-1951) – malarka, animatorka kultury i sztuki ludowej, która zainicjowała rozwój lokalnego rzemiosła na Kaszubach, a wraz z mężem Izydorem Gulgowskim współzakładała pierwsze na ziemiach polskich muzeum na wolnym powietrzu we Wdzydzach koło Kościerzyny.

Kto zdobył Nagrodę Teodory?

W tegorocznej edycji Nagrody Teodory wpłynęło aż 141 zgłoszeń, co świadczy o zaangażowaniu i bogactwie inicjatyw kulturalnych na Pomorzu. Pokazuje też, jak ogromny potencjał drzemie w naszym regionie.

Ostatecznie decyzją jury Pomorską Nagrodę dla Liderek i Liderów Kultury za 2025 rok zdobyli:

  • Aleksandra Kurowska-Susdorf – animatorka kultury, badaczka pedagogiki pamięci oraz przewodniczka m.in. po Gdańsku, Wejherowie i Muzeum Stutthof. Jej siłą jest umiejętność przełożenia trudnych tematów (wojna, trauma, Marsz Śmierci, przemilczane historie rodzinne) na język działań kulturalnych i edukacyjnych, które wzmacniają wspólnotę, a nie ją dzielą. Uczy w Społecznej Szkole Podstawowej nr 1 im. Janusza Korczaka w Wejherowie oraz w Katedrze Socjologii i Historii Wojskowości Akademii Marynarki Wojennej w Gdyni, łącząc dydaktykę z animacją kultury kaszubskiej, pamięci i dialogu międzykulturowego.

  • Marcin Karwowski – dyrektor Biblioteki Publicznej w Kokoszkowach. Poza tą rolą bywa trenerem, mentorem, tutorem, coachem, doradcą, animatorem, autorem publikacji, mediatorem, a czasem również terapeutą. Pracuje nie tylko na rzecz swojej lokalnej społeczności w gminie Starogard Gdański. Aktywnie działa w kilku organizacjach, prowadzi Centrum Organizacji Pozarządowych w Starogardzie Gdańskim oraz angażuje się w liczne projekty w miejscu zamieszkania. Od kilku lat wspiera również mieszkańców gminy Redzikowo (wcześniej gminy Słupsk), pokazując, jak może wyglądać oddolne tworzenie kultury i edukacji.

  • Agnieszka Zielke – prezeska Stowarzyszenia Perła Przywidza, prezeska Koła Gospodyń Wiejskich Perlove w Starej Hucie oraz założycielka scholi Pielgrzymi Nadziei w Nowej Wsi Przywidzkiej. Jest aktywną liderką społeczną działającą na rzecz rozwoju życia społecznego i kulturalnego w gminie Przywidz. Jako prezeska Perła Przywidza inicjuje i realizuje projekty społeczne, kulturalne i charytatywne angażujące mieszkańców w życie lokalnej społeczności. Równolegle jako prezeska KGW Perlove aktywizuje mieszkańców do działań na rzecz społeczności oraz pielęgnowania lokalnych tradycji kulinarnych i kultury regionu.

Każda z uhonorowanych osób otrzymała pamiątkową statuetkę oraz nagrodę finansową w wysokości 20 tys. zł.

 

Jury zdecydowało również, że honorowe wyróżnienie otrzymała Wanda Lew-Kiedrowska – mieszkanka gminy Stężyca, nauczycielka języka polskiego i kaszubskiego, poetka, dziennikarka, działaczka społeczna i regionalna, inicjatorka wielu kaszubskich wydarzeń, konkursów i inicjatyw m.in. „Kaszëbsczégò diktanda”. W laudacji zaznaczono, że jest to wyróżnienie za „pasję, autorytet i oddanie sprawom Kaszub, dzięki którym kultura regionalna nie tylko została ocalona i uporządkowana, ale nieustannie inspiruje kolejne pokolenia do dumy z własnego języka, historii i dziedzictwa”.