Od wielu lat Kaszubi obchodzą Dzień Flagi Kaszubskiej 18 sierpnia. Czarno-złote flagi częściej, niż w inne dni roku pojawiają się w oknach, przydomowych ogrodach a także w miejscach publicznych. Samorząd lokalny włącza się w obchody, kaszubskie barwy możemy dziś zobaczyć w wielu kaszubskich miejscowościach, również w stołecznym Gdańsku, gdzie flaga kaszubska powieje dzisiaj z Gradowej Góry. W niektórych miejscach flagi wiszą już na stałe, w innych wywieszane są okazjonalnie, a gdzieniegdzie odbywają się obchody specjalne połączone z przemarszem.
Święto Flagi Kaszubskiej (kasz. Swiãto Kaszëbsczi Fanë) pojawiło się w 2012 roku. Od tego czasu Kaszubi obchodzą je co roku 18 sierpnia.
Kaszubski symbol
Flaga, którą tworzą dwa pasy w kolorach czarnym i żółtym, to jeden z symboli kaszubskiej tożsamości. Wariantów, czy też odcieni owej tożsamości jest wiele, ale kaszubska flaga jest jedna i łączy wszystkich Kaszubów. Czarno-żółte, a właściwie czarno-złote barwy spotykamy w bardzo wielu miejscach, ponieważ nie ma żadnych przeszkód, by w ten sposób podkreślać obecność Kaszubów na ich ojczystej ziemi. Nie zawsze jednak tak było.
Trudne początki
Pierwsza próba publicznego wywieszenia kaszubskiej flagi spotkała się z nieprzychylną reakcją administracji państwowej. Było to w Kartuzach, 18 sierpnia 1929 roku, kiedy odbywał się zjazd założycielski Zrzeszenia Regionalnego Kaszubów. Działacze kaszubscy wyeksponowali kaszubską, czarno-złotą, flagę w miejscu publicznym, co nie spodobało się miejscowemu przedstawicielowi sanacyjnego reżimu, kaszubskiemu wicestaroście, który powiadomił policję. Zażądano zdjęcia flagi, na co Kaszubi w żadnym wypadku nie mogli się zgodzić. Po twardych negocjacjach, władze ostatecznie zgodziły się, by kaszubska flaga pozostała na swoim miejscu, ale pod warunkiem, żeby obok niej pojawiła się flaga polska. Pamięć o trudnych początkach obecności kaszubskich barw w przestrzeni publicznej łączy się dzisiaj z radością, gdyż współcześnie cieszymy się swobodą wyrażania własnej tożsamości. Święto flagi wzięło się z inicjatywy Kaszubów, by co roku ową radość wspólnie i powszechnie przeżywać.
Od kiedy i jak świętujemy?
Inicjatywę i pierwsze obchody Święta Kaszubskiej Flagi zawdzięczamy działaczom kaszubskim związanym z organizacją „Kaszëbskô Jednota”. Bardzo wiele osób z entuzjazmem podłapało pomysł i 18 sierpnia 2012 roku wywiesiło flagi w oknach domów, na posesjach, czy nawet samochodach. W obchody włączyła się też społeczność kaszubska w Kanadzie. Święto Flagi Kaszubskiej weszło do kalendarza na stałe, idea znalazła poparcie władz lokalnych i pozytywny odzew wśród pozostałych kaszubskich organizacji. Stałym punktem obchodów jest wywieszenie kaszubskich barw na najwyższym maszcie w Gdańsku. Z inicjatywy Fundacji Kaszuby, punktualnie w południe na Gradowej Górze rozlega się hymn „Zemia rodnô” i sporych rozmiarów czarno-złota flaga podnoszona jest na 33-metrowy maszt, skąd jest bardzo dobrze widoczna.
Najdłuższa flaga
Przemarsz z wyjątkową, prawdopodobnie najdłuższa kaszubską flagą na świecie, towarzyszy ważniejszym kaszubskim uroczystościom od kilku lat. Mogliśmy ją zobaczyć i w czasie centralnych obchodów Dnia Jedności Kaszubów we Władysławowie oraz podczas Światowego Zjazdu Kaszubów w Gdyni. Jej długość to aż 95 metrów, co sprawia, że najprawdopodobniej jest to największa kaszubska flaga na świecie. Jest to dzieło przez Koła Gospodyń Wiejskich „Ugoszczanki” z Ugoszczy, miejscowości będącej symbolem trwania kaszubskiej tożsamości wbrew wrogim okolicznościom. Dzisiaj flaga niesiona będzie w Kartuzach, gdzie o godz. 17.00 pochód ruszy sprzed urzędu miejskiego w kierunku rynku. Potem wystąpi Regionalny Zespół Pieśni i Tańca „Kaszuby”, który porwie publiczność do wspólnej zabawy.
Flagi w Gdyni i Szemudzie
Jedną z ważniejszych deklaracji, które padły podczas tegorocznego Światowego Zjazdu Kaszubów, była obietnica zawieszenia czarno-złotych flaga kaszubskich na stałe na budynkach Urzędu Miasta Gdyni. Kaszubskie flagi dalej wiszą, a dzisiaj ich obecność ma wyjątkową wymowę. Innym miejscem, gdzie kaszubskie barwy są eksponowane jest Szemud. Flaga wjechała na maszt przy Trasie Kaszubskiej z okazji Dnia Jedności Kaszubów w 2025 roku i przez większą część roku kierowcy mogli ją widzieć już z daleka. Ta flaga jest z kolei najprawdopodobniej największą na świecie flagą kaszubską wywieszaną na maszcie, a sam maszt jest najwyższy w regionie.
Niedziela w Kamienickim Młynie
Dzień Flagi Kaszubskiej przypada w środku tygodnia jeżeli mamy niedosyt świętowania w najbliższą niedzielę, 23 sierpnia, możemy udać się do Kamienickiego Młyna w gminie Sierakowice. Już po raz ósmy miejscowe obchody zorganizuje Stowarzyszenie Kamienicki Młyn. W programie przewidziano przemarsz z flagami, występy artystyczne, piknik rodzinny oraz inne atrakcje. Na scenie pojawią się znany i lubiany Kabaret Kùńda oraz KZPiT Sierakowice. Początek o godz. 14.00
Czemu czarno-złota?
Flaga kaszubska bierze swoje czarno-złote barwy z heraldycznej kolorystyki kaszubskiego gryfa – czarnego na złotym tle. Historycznie jest to herb Księstwa Kaszubskiego, który był umieszczony w tarczy herbu wielkiego Księstwa Pomorskiego. Mimo że współczesne Kaszuby leżą na Pomorzu Gdańskim, pierwotnie obszar zamieszkiwany przez ludność kaszubską był dużo większy i sięgał daleko na zachód. Stąd też, pierwsza historyczna wzmianka o Kaszubach dotyczy księcia szczecińskiego, Bogusława I, tytułowanego księciem Kaszub w bulli papieskiej z 19 marca 1238.
