W tym roku minie dwanaście lat odkąd Rosja napadła na Krym, a niedługo przypadnie czwarta rocznica rosyjskiego najazdu na Ukrainę, który rozpoczął trwającą do dziś pełnoskalową wojnę. Mieszkańcy Pomorza, w tym władze samorządowe, od początku wyrażali solidarność z zaatakowanym krajem i gotowość pomocy jego mieszkańcom. Symbolicznym wyrazem solidarności są obchody rocznicowe, które potrwają do końca lutego. Najważniejszą ich częścią będą uroczystości 24 lutego, które rozpoczną się zapaleniem znicza pod tablicą przy Skwerze Bohaterskiego Mariupola.
Odbywać się będą ponadto liczne wydarzenia kulturalne i działania wspólnotowe. W organizację obchodów i wydarzeń towarzyszących włączyło się kilkanaście instytucji i organizacji zarówno polskich jak i ukraińskich.
Pomorze pomaga Ukrainie
Gdy wybuchła wojna Pomorze bardzo szybko było gotowe by stać się drugim domem dla tysięcy uchodźców. Znaleźli oni w naszym regionie dach nad głową, poczucie bezpieczeństwa i możliwość zatrudnienia oraz dobrze zintegrowali się z mieszkańcami.
– Budujemy dobre relacji z Ukraińcami w każdej, choćby najmniejszej, lokalnej społeczności. W pierwszych miesiącach pełnoskalowej wojny, jeszcze zimą, przez Pomorze przewinęło się ponad 150 tys. ukiraińskich uchodźców. Dziś na Pomorzu zatrudnionych jest 60 tys. obywateli Ukrainy, którzy pracują w oparciu o umowy zarejestrowane w ZUSIE. Ci ludzie swoją pracą współtworzą gospodarkę Pomorza – powiedział marszałek Mieczysław Struk podczas konferecni prasowej.
Instytucje i jednostki Samorządu Województwa Pomorskiego wielokrotnie wspomagały Ukrainę wysyłając sprzęt medyczny, karetki i agregaty. Od 2022 przekazaliśmy łącznie 8 karetek, a do ostatnio miało to miejsce w maju zeszłego roku. Natomiast w ostatnim czasie jednostki naszego samorządu przekazują sprzęt na rzecz szpitali w Kijowie, a są trzy duże agregaty prądotwórcze oraz ok. 10 nagrzewnic gazowych.
Jak upamiętnimy tragedię wojny?
W rocznicę rosyjskiej agresji na Ukrainę, 24 lutego, obchody rozpoczną o 7.30 rano pod tablicą przy Skwerze Bohaterskiego Mariupola. Właśnie w tym miejscu w symbolicznym geście pamięci i solidarności z ofiarami wojny oraz z mieszkańcami Ukrainy zapłoną znicze. Następnie, o godz. 11 w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku o godz. 11.00 rozpocznie się wernisaż wystawy „Sprawiedliwość dla Mariupola (Mariupol.Justice)”, połączony z oficjalnymi wystąpieniami władz Gdańska, przedstawicieli instytucji publicznych oraz gości z Ukrainy, w tym władz Mariupola. W programie znajdzie się również podpisanie Deklaracji Mariupolskiej o pamięci, godności i sprawiedliwości przez przedstawicieli Obszaru Metropolitalnego Gdańsk-Gdynia-Sopot. Dzień zakończy spotkanie wspólnotowe w Europejskim Centrum Solidarności, połączone z zapaleniem zniczy przed Pomnikiem Poległych Stoczniowców 1970.
Co ponadto?
Kolejnym symbolicznym gestem będzie podświetlenie wybranych obiektów w Gdańsku w kolorach flagi Ukrainy. Zatem 24 lutego żółto-niebieskie barwy oświetlą m.in. Pomnik Poległych Stoczniowców Ofiar Grudnia 1970, Urząd Marszałkowski i Gdański Teatr Szekspirowski. W innych dniach, zarówno poprzedzających rocznicę, jak i następujących po niej, możemy wziąć udział w wielu wydarzeniach kulturalnych. Zapraszamy do zapoznania się z programem.
PROGRAM WYDARZEŃ
- 11-27/02/2026
Nie powinno się tego oglądać – instalacja artystyczna. ECS, Plac Solidarności 1 (ogród zimowy)
wernisaż wystawy 15/02/2026
- 19/02/2026 czwartek
18.00 Rozmowy o fotografii: Powitanie. Fotoreportaż w czasach kryzysu – dyskusja
z Łukaszem Głowalą i Martyną Niećko. Gdańska Galeria Fotografii ul. Jaracza 14
- 21/02/2026 sobota
12.00–16.00 Świty nadziei: Razem ku przyszłości – wydarzenie rodzinne. Biblioteka Ukraińska w Gdańsku, ul. Wita Stwosza 23
10.00–17.00 Węzły zwycięstwa – wspólne tkanie siatki maskującej. ECS, Plac Solidarności 1, pod antresolą obok audytorium (parter)
- 22/02/2026 niedziela
11.00 Chwała Ukrainie – Krakowski Salon Poezji w Gdańsku. NCK, Ratusz Staromiejski, ul. Korzenna 33/35, Sala Mieszczańska (1 piętro)
18.00 Jesteś wszechświatem – pokaz filmu. ECS, Plac Solidarności 1, audytorium (parter)
- 23/02/2026 poniedziałek
18.00 Arabeski – czytanie performatywne. ECS, Plac Solidarności 1, biblioteka (1 piętro)
- 24/02/2026 wtorek
Rocznica wybuchu pełnoskalowej wojny
7.30 Zapalenie zniczy. Skwer Bohaterskiego Mariupola, róg ulic Partyzantów i Matki Polki
11.00-17.00 Odbudowa i sprawiedliwość dla Ukrainy – odpowiedzialność Europy za kształt międzynarodowego bezpieczeństwa – międzynarodowe forum. Muzeum II Wojny Światowej, Plac Bartoszewskiego 1
12.00 Oprowadzanie po Grodzisku z przewodnikiem w języku ukraińskim – wydarzenie rodzinne. Muzeum Archeologiczne w Gdańsku, Oddział Grodzisko w Sopocie, ul. Haffnera 63
16.30-17.30 Pontyfikalna liturgia w intencji zwycięstwa i sprawiedliwego pokoju w Ukrainie. Konkatedra Greckokatolicka św. Bartłomieja i Opieki Najświętszej Bogurodzicy, zaułek świętego Bartłomieja 1
17.00 Marsz Solidarności. Wspólne przejście sprzed Muzeum II Wojny Światowej przy Placu Władysława Bartoszewskiego 1 do Europejskiego Centrum Solidarności
18.00 Solidarni z Ukrainą – zgromadzenie wspólnotowe. ECS, Plac Solidarności
- 25/02/2026 środa
18.00 Apòkrifë ë jiné wiérztë / Апокрифи та інші вірші – promocja tomiku poezji Tomasza Fopke. Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie,
ul. Zamkowa 2a
- 28/02/2026 sobota
12.00 CulturAll. Włączenie młodych migrantów w lokalne instytucje kultury – warsztaty artystyczne. Muzeum Archeologiczne w Gdańsku, Oddział Grodzisko w Sopocie, ul. Haffnera 63