Gmina położona jest w centralnej części województwa pomorskiego, w powiecie wejherowskim. Gmina leży w pasie wzgórz morenowych, tylko niewielka jej część jest położona na tzw. płycie żukowskiej, gdzie występują ziemie o wyższych klasach bonitacyjnych. Tereny te są mocno pofałdowane, zwłaszcza w częściach północnej i zachodniej, gdyż leżą w pasie wzgórz morenowych.

Klimat należy do typu polarno-morskiego. Dominują wiatry zachodnie, przynoszące masy powietrza z północnego zachodu - ciepłego zimą a chłodnego latem. Konsekwencją położenia w tej strefie jest duża zmienność stanów pogody i krótki okres lata, ze stosunkowo niskimi temperaturami powietrza. Natomiast zima trwa na tym terenie stosunkowo długo.

Gmina położona jest w obszarach źródliskowych sześciu rzek odwadniających teren do różnych dorzeczy. I tak są to: Gościcinka (zlewnia Redy), Zagórska Struga (wypływa z jez. Marchowskiego na wys. 153 m n.p.m., odprowadza wody bezpośrednio do Zatoki Gdańskiej), Kacza (odprowadza wody bezpośrednio do Zatoki Gdańskiej), Strzelanka (źródła na wys160 m n.p.m., zlewnia Raduni), Trzy Rzeki (zlewnia Raduni), Dębnica (zlewnia Łeby).

Ponadto zachodnią granicę gminy stanowi na pewnym odcinku Bolszewka, prowadząca swe wody do Redy. Na południu gminy znajduje się jezioro moreny dennej - Otalżyno, nieco na północ jezioro rynnowe - jez. Tuchomek, leżące na granicy z gminą Żukowo i Przodkowo. Do większych jezior zaliczyć należy również jez. Kielno, Orzechowo i Marchowo. Oprócz dużych jezior na terenie gminy w zagłębieniach występuje sporo drobnych zbiorników wodnych.

Charakterystyczne są również kompleksy mokradeł i bagien. Urozmaicona rzeźba terenu, obfitość jezior i cieków, rozmaitość utworów geologicznych i gleb wpływa na bogactwo zbiorowisk roślinnych. Zaznacza się dość wyraźnie zagęszczenie reliktów glacjalnych. Przykładowo można tu wymienić pełnik europejski czy bodziszek leśny. Nie sposób pominąć również gatunków górskich nawiązujących do pogórza i niższych partii gór (ponad 20 gatunków).

Podobnie jak flora tak i fauna Pojezierza Kaszubskiego zdeterminowana jest przez zróżnicowaną rzeźbę i sieć hydrograficzną i dodatkowo różnorodnością zbiorowisk roślinnych. W lasach najczęściej spotkać można sarnę, dzika i jelenia, rzadziej daniela oraz łosia. Pospolicie występuje również lis, zając czy borsuk.

Ptaki tworzą bogatą, bo liczącą około 250 gatunków grupę. Spośród takiej liczby wymienić należy czaplę, bociana czarnego, czy żurawia. W trudno dostępnych lasach gniazduje głuszec. Spotyka się także największego przedstawiciela krukowatych - kruka. Liczba płazów i gadów w porównaniu z innymi zwierzętami jest nieliczna. Szacuje się ją na odpowiednio 9 (m.in. traszki, ropuchy i żaby oraz kumak nizinny) i 5 (m.in. padalec, żmija zygzakowata, jaszczurka zwinka) gatunków.

Najciekawszymi zakątkami zakątkami gminy są tereny Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego oraz obszar wokół jezior Kamień, Wysoka, Otalżyno i Marchowo, stanowiące zaplecze rekreacyjne i weekendowe dla mieszkańców Trójmiasta. Na terenie Gminy nie występują szczególne zanieczyszczenia wód oraz zanieczyszczenia gleb i powietrza. Brak tu wielkiego przemysłu i zachowano stosunkowo nieskażone środowisko co stanowi dodatkowe atuty gminy jako terenu potencjalnych możliwości rozwoju turystyki, rekreacji i wypoczynku.

Powstają tutaj ośrodki skoncentrowanej zabudowy dla ludności nierolniczej - są to wsie Szemud, Bojano, Koleczkowo, Dobrzewino, Kielno i Kamień. Obserwuje się zasiedlenie tych miejscowości przez ludność z Trójmiasta, której główne kierunki aktywności zawodowej mieszczą się poza terenem gminy.

Gmina objęta obszarami Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego i Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. O uroku gminy stanowią przepiękne krajobrazy, bogata fauna i flora, szczególne osobliwości przyrody. W gminie rozwija się baza agroturystyczna.

Zabytki, które warto zobaczyć:

  • kościół pw. św. Wojciecha w Kielnie oraz Trakt Królewski,
  • bunkier w Koleczkowie,
  • grób pomordowanych na Różnym Dębie.
  • Izba pamięci Jana Piepki.

Podstawowe dane

Powiat: wejherowski
Gmina: Szemud
Szemud - herb
Nazwa: Urząd Gminy
Ulica: Kartuska 13
Miejscowość: 84-217 Szemud
Telefon: 58 676 11 85
Faks: 58 676 11 13
Strona WWW http://www.szemud.pl
Strona BIP http://www.bip.szemud.pl
Adres e-mail ug@szemud.pl
Wójt: Ryszard Kalowski
Powierzchnia: 176 km²
Ludność: 15 041

Wykaz miejscowości w gminie:
Będargowo, Bojano, Częstkowo, Dobrzewino, Donimierz, Głazica, Grabowiec, Jeleńska Huta, Kamień, Kielno, Kieleńska Huta, Koleczkowo, Kowalewo, Leśno, Łebno, Łebieńska Huta, Przetoczyno, Rębiska, Szemud, Szemudzka Huta, Warzno, Zęblewo.

Mapa dojazdu