Aktualności

„Matki i statki” na „Sołdku”

$image_alt
Wystawa „Matki i statki"
Fot. www.nmm.pl

Ogromne ekrany z archiwalnymi filmami z chrztów statków, całe szpalty dokumentalnych materiałów i interaktywne stanowisko, na którym będzie można symbolicznie „rozbić" butelkę o burtę statku – tak w skrócie prezentuje się najnowsza wystawa Narodowego Muzeum Morskiego w Gdańsku „Statki i Matki". Wyjątkowe zbiory, zorganizowane przez Klub Matek Chrzestnych Statków Armatorów Wybrzeża Gdańskiego, podziwiać można na pokładzie „Sołdka" do 31 października 2015 r.

Wydarzenie objęte patronatem honorowym marszałka województwa pomorskiego, Mieczysława Struka

Ceremonia
Z chrztem statków zawsze wiązała się magia. Wikingowie wodowali swoje drakkary po karkach niewolników, wierząc, że siła ludzi przeniesie się na stępkę łodzi. Wieki później dziobnice wodowanych statków polewano winem, żeby zapewnić im pomyślność. Rytuał rozbijania butelki szampana o burtę statku narodził się w latach trzydziestych ubiegłego wieku. Przez wiele lat ceremonii chrztu statku przewodniczyli mężczyźni, żeby w połowie XIX wieku ten przywilej stał się udziałem kobiet.

Prezydentowe i żony
Matkami chrzestnymi często zostają prezydentowe: Anna Komorowska (Pasat), Maria Kaczyńska (Bioton), Jolanta Kwaśniewska (Nawigator XXI) oraz prezydent Gdyni Franciszka Cegielska (A. Abraham i Heros). Wśród matek chrzestnych znalazły się również aktorki Ryszarda Hanin (Lenino), Anna Przybylska (Stena Spirit), pisarki Halina Auderska (Frycz Modrzewski), Alina Centkiewiczowa (Wrocław) lub sportowcy – żeglarka Krystyna Chojnowska Liskiewicz czy multimedalistka olimpijska, Irena Szewińska. Często rolę matki chrzestnej powierzano krewnym patrona jednostki, np.: żonie – Zofia Ledóchowska (Kapitan Ledóchowski), Helena Sołdek (Sołdek) czy córce – Ewa Obrąpolska (Eugeniusz Kwiatkowski).

Symbole i emocje
Każda matka chrzestna podkreśla, że uroczystość nadania imieniu jednostce zawsze jest pełna emocji i wzruszeń. Uwaga zaproszonych gości koncentruje się wówczas na momencie rozbijania butelki o burtę statku i ważnej, krótkiej formule, rozpoczynającej się od słów: „Płyń po morzach i oceanach, rozsławiaj sławę polskiego stoczniowca i marynarza, przynoś chwałę Rzeczypospolitej Polskiej. Nadaje ci imię...". Mimo upływu lat, postępu techniki, ulepszania technologii budowania statków, rola matki chrzestnej pozostaje niezmienna. Zachowanie symboliki uroczystości, trwałość powiązanych z nią rekwizytów, powtarzalność formuły, wypowiadanej przy ceremonii, ma przynieść statkowi i załodze szczęście i powodzenie.

Zawód – matka chrzestna
Rola matek chrzestnych nie kończy się tylko na ceremoniale. Panie zwykle starają się podtrzymywać kontakt ze swoimi „chrześniakami": gromadzą i przechowują informacje o statkach, wysyłają załodze kartki świąteczne, zbierają zdjęcia z rejsów, dokumentują najważniejsze wydarzenia z „życia" jednostki. Wraz z wejściem do elitarnego klubu matek chrzestnych, obejmują też misję ambasadorowania Polsce morskiej oraz popularyzowania i promocji żeglugi morskiej.

Wystawa
Na wystawie „Matki i statki" zgromadzono eksponaty, które wprost lub pośrednio związane są z działalnością matek chrzestnych. Na podwieszanych u sufitu ogromnych przesuwanych szpaltach – wydrukowano archiwalne zapiski, fragmenty listów, artykuły z gazet, zdjęcia. Stanowiska interaktywne prezentują indywidualne historie matek chrzestnych, których przeżycia i wspomnienia, tworzą kanwę wystawy. Filmy z chrztów poszczególnych jednostek przybliżają emocje związane z tą uroczystością. Zmieniają się plany ekspozycji, płynne są przejścia między rzeczywistością narzędzi, fotografii, dokumentów a ideą budowy statków w ogóle. Od projektowania jednostki, kolejnych faz konstrukcji, wodowania, pierwszych rejsów, ważnych podróży, aż wreszcie odchodzenia do historii – wszystkie etapy w życiu statku, łączy osoba matki chrzestnej.

Szczegółowe informacje na stronie Narodowego Muzeum Morskiego w Gdańsku

Powstały w 1976 roku Klub Matek Chrzestnych Statków Armatorów Wybrzeża Gdańskiego to elitarne i bardzo szczególne stowarzyszenie. Gromadzi on w znakomitej większości panie, trzymające pieczę nad historią jednostek – okrętów, statków, a nawet kutrów rybackich. Większość Matek Chrzestnych, obejmując pieczę nad swoim „dzieckiem" za punkt honoru przyjmowało kompletowanie „albumu rodzinnego", poświęconego historii danej jednostki. Znajdowały się tam różnego rodzaju fotografie, wycinki prasowe i dokumenty. Te pamiątki tworzą niezwykłą kronikę, będącą najlepszym dowodem na to, jak wielką potęgą morską był nasz kraj. Przez lata żadna z instytucji nie zdecydowała się zaprezentować historię, kompletowaną przez matki chrzestne.

Info/fot. www.nmm.pl  

Patronat honorowy marszałka województwa pomorskiego, Mieczysława Struka
Departament wskazany do realizacji: Departament Kultury (tel. 58 32 68 280)


Oprac. BK

 

view szablon artykułu

Kultura on-line

 

Archiwum wiadomości

Aktualności