Gmina położona jest nad Morzem Bałtyckim w północnej części województwa, w malowniczej pradolinie rzeki Łeby i Redy, między zalesionymi wysoczyznami Pucką i Pojezierza Kaszubskiego, w sąsiedztwie rozległej niziny, zwanej Moście Błota, a na północy – Kępy Rekowskiej. Przebiegają tu ważne szlaki komunikacji drogowej i kolejowej oraz droga międzynarodowa, łącząca się z drogą krajową, która prowadzi na Półwysep Helski. W Redzie także linia kolejowa relacji Gdańsk-Szczecin łączy się z odgałęzieniem w kierunku Półwyspu Helskiego. Reda i okolice to teren wyjątkowej urody z bardzo zróżnicowaną i bogatą roślinnością. Znajduje się tu najlepiej zachowane na Pomorzu stanowisko roślin łąkowych, charakterystyczne dla ginących łąk zmienno - wilgotnych. Występują tutaj gatunki roślin podlegających całkowitej ochronie. Jest to teren o wysokiej lesistości i dużej różnorodności gatunkowej drzew. Wiele drzew uznano za pomniki przyrody.

Na terenie gminy znajduje się 5 stanowisk archeologicznych wpisanych do rejestru zabytków:

  • Reda – grodzisko z okresu wczesnego średniowiecza,
  • Reda-Kazimierz – osada z okresu wczesnego średniowiecza,
  • Reda, ul. Polna – obozowisko z epoki kamienia,
  • Reda Ciechocino – obozowisko z epoki kamienia, osada wielokulturowa.

Dokumenty pisane pochodzące ze średniowiecza wymieniają Grężlewo – osadę na obecnym obszarze Redy. W 1358 r. osada występuje pod nazwą Granslaw, w 1398 Granissow lub Granslow. W 1400 r. nazwa miejscowości brzmiała Redau, zaś w 1433 r. Redę. Od 1500 r. nosi stale nazwę Reda pochodzącą od nazwy rzeki nad którą jest położona.

We wczesnym średniowieczu, w drugiej połowie X w., administracyjny obszar Redy wchodził w obręb Pomorza Wschodniego. W tym czasie następowało intensywne wypalanie i wycinanie lasów dla potrzeb gospodarczych. Pojawiło się skupisko osad otwartych na obszarze Ciechocino-Pieleszewo- Reda. W tym okresie spotykamy się z własnością drobnorycerską, która przechodziła często w posiadanie kościoła. W papieskim potwierdzeniu posiadłości klasztoru oliwskiego w 1245 r., mówi się o dziesięcinie z jazu w Redzie. Pieleszewo, Reda i Ciechocino należały jednak do panującego. Pomorzem Wschodnim zarządzał z ramienia panującego władcy namiestnik. Po zagarnięciu w 1309 r. Pomorza Gdańskiego przez Krzyżaków, omawiane obszary należały do komturstwa gdańskiego i podlegały urzędowi rybackiemu w Pucku.

Pierwsza źródłowa informacja o Redzie pochodzi z kontraktu lokacyjnego z 1357 r. Dokument ten stwierdza istnienie na tym terenie osady na prawie chełmińskim. Właścicielami tej osady byli Krzyżacy. Mieszkańcy wsi uzyskali wówczas prawo spławiania drewna rzeką Redą do morza. Rzeka przez wiele wieków była wykorzystywana jako arteria komunikacyjna i w związku z tym nie wolno było budować na niej jazów i innych zapór uniemożliwiających żeglugę. Uruchomiono jednak nad jej brzegami zakłady produkcyjne, o czym informuje wzmianka z 1400 r., mówiąca o istnieniu w Redzie młyna zbożowego, istniejącego od 1340 r., oraz kuźnicy. W 1340 r. była tu również karczma oraz drewniany kościół z XII w. Przetrwał on do XVII w., kiedy to spłonął. Został on wkrótce odbudowany, z tzw. muru pruskiego i służył wiernym do końca XIX w. W 1903 r. zbudowano nowy kościół w stylu neogotyckim, a stary rozebrano.

Zabytki, które warto zobaczyć:

  • zespół kościoła pw. św. Katarzyny obejmuje dawną parcelę kościoła, neogotycki kościół z 1903 r., budynek plebanii, szpaler lip i zadrzewienia w granicach parceli,
  • zespół dworsko-parkowy w Ciechocinie obejmuje dwór z I poł. XIX w.,
  • folwark z połowy XVI w.,
  • park z początku XIX w.,
  • zespół dworsko-parkowy w Pieleszewie obejmuje średniowieczny folwark i zabudowę przemysłową (młyn, browar), dwór z końca XIX w., starodrzew parku, aleję wjazdową z różnogatunkowym starodrzewem,
  • zespół produkcyjny-pierwotnie młyn, kuźnica żelaza i stali, tartak,
  • zespół dworca kolejowego i osiedla kolejowego z 1875 r. obejmuje dworzec kolejowy, budynek poczty i telegrafu, domy mieszkalne pracowników kolejowych, budynki techniczne i gospodarcze, plac z półkolistym podjazdem obsadzony szpalerem drzew,
  • cmentarz katolicki przy ul. Gdańskiej z 2 poł. XIX w.

Podstawowe dane

Powiat: wejherowski
Gmina: Reda
Reda - herb
Nazwa: Urząd Miasta
Ulica: Pucka 9
Miejscowość: 84-240 Reda
Telefon: 58 678 80 23
Faks: 58 678 31 24
Strona WWW http://www.reda.pl
Strona BIP http://www.reda.pl/bip.php
Adres e-mail sekretariat@luzino.pl
Burmistrz: Krzysztof Krzemiński
Powierzchnia: 29,45 km²
Ludność: 18 396

Mapa dojazdu